1 . Տրված բառերի մեջ մտնող հնչյունները գրի՛ր:

Օրինակ`

հարևան- հ, ա, ր, է, վ, ա, ն:

Յուրաքանչյուր, արհամարհել, ակնդետ, լուսնկա, ուղևորվել, երկաթյա, Սեբաստիա, հիացմունք:

Յուրաքանչյուր-յ ու ր ա ք ա ն չ յ ու ր։

Արհամարհել-ա ր հ ա մ ա ր ե լ։

Ակնդետ-ա կ ը ն դ ե տ։

Լուսնկա-լ ու ս ը ն կ ա։

Ուղևորվել- ու ղ է վ ո ր վ ե լ։

Երկաթյա-ե ր կ ա թ յ ա։

Սեբաստիա-ս ե բ ա ս տ ի յ ա։

Հիացմունք-հ ի ա ց մ ու ն ք:

2. Տրված նախադասությունները լրացրո՛ւ:

… հնչյունները ձայնավորներ են:

Յ, մ, ն, լ, ր, ռ, վ, ղ, զ, ժ, բ, գ, դ, ձ, ջ հնչյունները ձայնեղ բաղաձայններ են:

Ֆ, խ, ս, շ, հ, պ, փ, կ, ք, տ, թ, ծ, ց, ճ, չ հնչյունները խուլ բաղաձայններ են:

3. Գրի՛ր տրված պայմաններին բավարարող հինգական բառ:

ա) Սկսվեն ձայնավորով և ավարտվեն խուլ բաղաձայնով:

Աճ, առք, ելք, ոչ, աշխատանք։

բ) Սկսվեն ձայնավորով և ավարտվեն ձայնեղ բաղաձայնով:

Իջնել, երգ, ընկեր, ողջ, ընկույզ։

գ) Սկսվեն ձայնեղ բաղաձայնով և ավարտվեն ձայնավորով:

Մեղու, ձի, մանանա, վազքուղի, բորանի։

դ) Սկսվեն խուլ բաղաձայնով և ավարտվեն ձայնավորով:

Թագուհի, քամի, կատու, ստնտու, ճոպանուղի

ե) Սկսվեն և ավարտվեն ձայնավորով:

Անալի, արքա, ուղի, ավտոմեքենա, աղի։

• Գրի՛ր տրված պայմաններին բավարարող հինգական բառ:

ա) Սկսվեն և ավարտվեն ձայնեղ բաղաձայնով:

Լուր, վագր, ջայլամ, յասաման ձայն։

բ)  Սկսվեն ձայնեղ բաղաձայնով և ավարտվեն խուլով:

Ժպտերես, ժպիտ, ժանյակ, ձեթ, նպատակ։

գ) Սկսվեն և ավարտվեն խուլ բաղաձայնով:

Շահ, տորթ, թխվածք, քիթ, շանս:

դ) Սկսվեն խուլ բաղաձայնով և ավարտվեն ձայնեղով:

Խաղ, սալոր, ցածր, ծանր, Ֆրանսերեն։

5. Գրի՛ր թե նախորդ վարժության մեջ առաջադրված ո՞ր պահանջին է համապատասխանում տրված բառերից յուրաքանչյուրը:

Որակ-սկսվում են ձայնավորով և ավարտվում են խուլ բաղաձայնով:

ոզնի-սկսվում են և ավարտվում են ձայնավորով։

երանգ-սկսվում են ձայնավորով և ավարտվում են ձայնեղ բաղաձայնով:

եղևնի-սկսվում են և ավարտվում են ձայնավորով։

տերև-սկսվում են խուլ բաղաձայնով և ավարտվում են ձայնեղով:

ճանապարհ-սկսվում են և ավարտվում են խուլ բաղաձայնով:

կաթսա-սկսվում են խուլ բաղաձայնով և ավարտվում են ձայնավորով:

արոտ-Սկսվեն ձայնավորով և ավարտվեն խուլ բաղաձայնով:

• Հատ-հատ արտասանի՛ր տրված խուլ բաղաձայնները. ո՞ր շարքի հնչյունները կանվանես շնչեղ խուլ (պատասխանդ պատճառաբանի՛ր):

Բ շարքը լրացրո՛ւ:

Ա.                    Բ.

 պ                     փ

 կ                       ք

տ հ

ծ ֆ

ճ ս

Խուլ է Բ շարքի բառերը քանի որ այդ շարքի բառերը ավելի փափուկ են հնչում։

• Տրված հնչյունները բաժանի՛ր երեք շարքի և անվանի՛ր շարքերից յուրաքանչյուրը:

Բ, ծ, գ, փ, ճ, դ, պ, ձ, ջ, կ, ք, տ, թ, ց, չ:

Խուլ բաղաձայններ ձայնեղ բաղաձայններ ձայնավորներ

Ծ, փ, ճ, պ, կ, ք, տ, թ, ց, չ Բ, գ, ջ, ձ, դ

• Բարձրաձայն արտասանի՛ր տրված հնչյունները (ուշադրությո՛ւն դարձրու լեզվիդ, շրթունքներիդ): Փորձի՛ր բացատրել, թե այս խմբավորումն ինչի՛ հիման վրա է կատարել:

1.  Մ, բ, փ, ֆ, պ, ս, ղ։

2. Լ, ր, տ, զ, շ, թ, ձ, ծ, ց, ջ, չ, դ, վ, ո:

3. Գ, կ, ք, խ, ն, ժ։

• Հետևյալ հնչյունները տեղադրի՛ր նախորդ վարժության շարքերում:

Ն, վ, ֆ, դ, պ, ճ, ս, ժ, ղ, ո