1. Հայաստանի լեռնային կլիմայական պայմանները բուսական աշխարհի վրա հիմնականում ազդում են նրանով, որ՝
Ա) Բույսերի տարածումը կախված է բարձրությունից, ջերմաստիճանից և խոնավությունից  
Բ) Բոլոր բույսերը տարածվում են միայն անտառային գոտում
Գ) Բույսերի բազմազանությունը պայմանավորված է միայն գետերի առկայությամբ
Դ) Հայաստանի բոլոր բույսերը հանդիպում են նույն կլիմայական գոտում

Ճիշտ պատասխան է Ա)

2. Էնդեմիկ տեսակներ են կոչվում այն տեսակները, որոնք՝
Ա) Հանդիպում են աշխարհի գրեթե բոլոր մայրցամաքներում
Բ) Ապրում են միայն ջրային միջավայրում
Գ) Բնորոշ են որոշակի սահմանափակ տարածքի և բնական պայմաններում հանդիպում են հիմնականում այնտեղ 

Դ) Տեղափոխվում են մի կլիմայական գոտուց մյուսը տարվա եղանակներին համապատասխան

Ճիշտ պատասխան է ՝ Գ)

3. Կոսմոպոլիտ տեսակներ են այն տեսակները, որոնք՝
Ա) Տարածված են շատ լայն աշխարհագրական տարածքներում և կարող են հանդիպել տարբեր երկրներում ու մայրցամաքներում 

Բ) Հանդիպում են միայն Հայաստանի բարձրադիր լեռնային գոտիներում
Գ) Պահպանվում են միայն արգելոցներում և հատուկ պահպանվող տարածքներում
Դ) Աճում կամ ապրում են միայն մեկ փոքր տարածքում

Ճիշտ պատասխան է Ա)

4. Հայաստանի էնդեմիկ տեսակների պահպանությունը կարևոր է, քանի որ՝
Ա) Դրանք հեշտությամբ փոխարինվում են ցանկացած այլ տեսակով
Բ) Դրանց անհետացումը կարող է նշանակել տեսակի ամբողջական կորուստ բնությունից 

Գ) Դրանք հանդիպում են բոլոր երկրներում և վտանգված չեն
Դ) Դրանք չեն ազդում էկոհամակարգերի կայունության վրա

Ճիշտ պատասխան է ՝ Բ)

5. Հայաստանի բարձրադիր գոտիներում առավել բնորոշ են՝
Ա) Մանգրային անտառները և ծովափնյա բույսերը
Բ) Արևադարձային խոնավ անտառները
Գ) Ալպյան և ենթալպյան մարգագետինները 

Դ) Անապատային կակտուսային անտառները

Ճիշտ պատասխան է Գ)

6. Կլիմայական պայմանների փոփոխությունը կենդանական աշխարհի վրա կարող է ազդել նրանով, որ՝
Ա) Կենդանիները կարող են կորցնել սննդի, ջրի կամ ապրելավայրի մի մասը 

Բ) Բոլոր կենդանիները դառնում են կոսմոպոլիտ տեսակներ
Գ) Կենդանիների տարածումը այլևս կախված չի լինում միջավայրից
Դ) Բոլոր էնդեմիկ տեսակները սկսում են ապրել բոլոր մայրցամաքներում

Ճիշտ պատասխան է ՝Ա)

7. Հայաստանի կիսաանապատային գոտիներում հանդիպող տեսակները հիմնականում հարմարված են՝
Ա) Մշտական խոնավ և ցուրտ պայմաններին
Բ) Ծովային աղի ջրի պայմաններին
Գ) Միայն անտառային ստվերոտ միջավայրին
Դ) Չորությանը, ջրի պակասին և ջերմաստիճանի տատանումներին 

Ճիշտ պատասխան է ՝ Դ)

8. Էնդեմիկ տեսակների համար առավել մեծ վտանգ կարող է լինել՝
Ա) Ապրելավայրերի ոչնչացումը կամ փոփոխությունը 

Բ) Տեսակի լայն տարածվածությունը տարբեր մայրցամաքներում
Գ) Բնակության պայմանների լիարժեք կայունությունը
Դ) Տարածման արեալի մեծացումը ամբողջ աշխարհում

Ճիշտ պատասխան է  Ա)

9. Կոսմոպոլիտ տեսակների օրինակ կարող են համարվել այն տեսակները, որոնք՝
Ա) Հանդիպում են միայն մեկ լեռնագագաթի շրջանում
Բ) Տարածված են միայն Սևանա լճի ավազանում
Գ) Կարող են ապրել տարբեր միջավայրերում և լայնորեն տարածվել աշխարհում 

Ճիշտ պատասխան է ՝ Գ)

10. Հայաստանի բուսական և կենդանական աշխարհի պահպանության համար կարևոր է՝
Ա) Բնական միջավայրերի պահպանումը և հազվագյուտ ու էնդեմիկ տեսակների պաշտպանությունը
Բ) Բոլոր վայրի բույսերի փոխարինումը մշակովի բույսերո

Գ) Կենդանիների տեղափոխումը իրենց բնական միջավայրերից
Դ) Միայն տարածված տեսակների պաշտպանությունը՝ հազվագյուտ տեսակների անտեսմամբ

Ճիշտ պատասխան է Ա)

21-22. Երկու բնակավայրերի միջև եղած հեռավորությունը 50 կմ է։ Այդ վայրերից միաժամանակ իրար հանդեպ դուրս եկան մոտոցիկլավարն ու հեծանվորդը և հանդիպեցին բնակավայրերից մեկից 10 կմ հեռավորության վրա: Ընդ որում մոտոցիկլավարի արագությունը 30 կմ/ժ-ով մեծ է հեծանվորդի արագությունից:

Գտնել հեծանվորդի արագությունը:

10կմ/Ժ

Քանի՞ ժամ հետո նրանք հանդիպեցին:

1 ժամ հետո են հանդիպում

26-27. Կոորդինատներ և վեկտորներ:

26.A(-2; 3), B(-5; -3), C(-1; 1), D(-3; 2) կետերից որո՞նք են ընկած
(x + 5)² + (y — 1)² = 16 հավասարումով տրված շրջանագծի վրա:

Պատկանում են ՝ B C

27.Գտնել AB վեկտորի կոորդինատները, եթե A(1; 0), B(5; -4):

28-30 Նույն կետից տարված շրջանագծի շոշափողը 20 սմ է, իսկ շրջանագծի կենտրոնով անցնող հատողը՝ 40 սմ:

Գտնել շրջանագծի շառավղի երկարությունը:

Գտնել շրջանագծի երկարությունը:

Գտնել շրջանի մակերեսը:

31-32. Շեղանկյան մակերեսը 216 սմ² է, իսկ անկյունագծերից մեկը`18 սմ:

Գտնել շեղանկյան կողմի երկարությունը:

Գտնել շեղանկյան բարձրության երկարությունը:

33-34. Երկու ներկարար միասին կարող են սրահի պատերը ներկել 60 ժամում: Հայտնի է, որ նրանցից առաջինին դրա համար կպահանջվի 22 ժամ ավելի, քան երկրորդին:

Առաջին ներկարարն առանձին քանի՞ ժամում կարող է կատարել ամբողջ աշխատանքը:

Առաջին ներկարարը քանի՞ անգամ է դանդաղ աշխատում երկրորդ ներկարարից:

35.Գտնել a-ի բոլոր արժեքները, որոնց դեպքում x² + x + a² = 0 հավասարման արմատների արտադրյալը հավասար է 4-ի:

1Քանի՞ բնական թիվ կա 3 և 18 թվերի միջև:
1) 13
2) 14
3) 15
4) 16

2.Գտնել 60 թվի պարզ բաժանարարների քանակը։
1) 12
2) 6
3) 4
4) 3

3.Քանի՞ գրամ է կազմում 3/5 կգ-ը:
1) 75
2) 60
3) 600
4) 750

4.Գտնել 2, 5, 2, 1, 5, 2, 8, 2, 9 տվյալների մոդը:
1) 9
2) 2
3) 1
4) 4

5.Մի գյուղացին այգուց հավաքեց 1500 կգ խնձոր, իսկ մյուսը՝ նրա 30 %-ը: Քանի՞ կգ խնձոր հավաքեց երկրորդ գյուղացին:
1) 600
2) 450
3) 1050
4) 500

6.Գտնել 5x³ — 3x² + 2 բազմանդամը x — 1 երկանդամի վրա բաժանումից ստացված մնացորդը:
1) 2
2) -4
3) 4
4) -2

7.m³ — 5m² — 4m + 20 արտահայտությունը վերլուծել արտադրիչների:
1) (m — 2)(m — 2)(m + 5)
2) (m — 2)(m + 2)(m — 5)
3) (m — 2)(m + 2)(m + 5)
4) (m — 2)(m — 2)(m — 5)

8.Գտնել x-ի արժեքը, եթե {x; 1; -5} ⋂ {2; 0; — 5; 3} = {- 5; 2}:
1) 0
2) 1
3) 2
4) 3

9. y = 3x + 1 գծային ֆունկցիայի վերաբերյալ ո՞ր պնդումն է ճիշտ:
1) y = 3x + 1 հավասարումով տրված ուղղի անկյունային գործակիցը 1-ն է:
2) Ֆունկցիայի գրաֆիկը զուգահեռ է y = 3x ուղղին:
3) Ֆունկցիայի գրաֆիկն անցնում է II և IV քառորդներով։
4) Ֆունկցիայի գրաֆիկն օրդինատների առանցքը հատում է (1;0) կետում։

10.Գտնել y = (x — 2)² + 1 պարաբոլի գագաթի կոորդինատները:
1) (-2;-1)
2) (2;-1)
3) (-2; 1)
4) (2; 1)

11.Գրել բերված տեսքի քառակուսային հավասարումը, եթե հայտնի է, որ -2 և 3 թվերը նրա արմատներն են:
1) x² — x + 6 = 0
2) x² + x — 6 = 0
3) x² — x — 6 = 0
4) x² + x + 6 = 0

12. Գտնել 1, 8, 6, 4, 2, 5 տվյալների լայնքը:
1) 1
2) 8
3) 4,5
4) 7

13-15. Գտնել արտահայտության արժեքը.

13.(5/6 — 3/10) : 4/3
1) 1/5
2) 16/45
3) 2/5
4)4/45

14.(2 ∙ 3²⁰ — 5 ∙ 3¹⁹ )/9⁹
1) 1
2) 9
3) 6
4) 3

15.(a — 2)(a + 2) — (a — 2)² , եթե a = 1
1) 4
2) -4
3) 1
4) -1
16-18. Հավասարումներ և անհավասարումներ

16.Գտնել 3x — 4 ≤ 11 անհավասարման լուծումների բազմությունը:
1) (-∞; 5]
2) (-∞; 7]
3) (-∞; 15]
4) (-∞; 2ամբ1/3)

17.Գտնել |x — 3| = 1 հավասարման արմատները:
1) {-2; 4}
2) {-4; 2}
3) {2; 4}
4) {-4;-2}

18.Լուծել x² — 2x — 15 > 0 անհավասարումը:
1) (-3; 5)
2) (-∞; -3) U (5; +∞)
3) (-5; 3)
4) (-∞; -5) U (3; +∞)
19-20. Պրոգրեսիա

19.Գտնել {a_n} թվաբանական պրոգրեսիայի տարբերությունը, եթե a₁₀ — a₇ = 9

a₁₀-a₇=9

(a₁+9d) — (a₁ — 6d) = 9

3d = 9

d = 3

Պատասխան․՝ 3

20.Տրված են երկրաչափական պրոգրեսիայի իրար հաջորդող անդամներ 5; x; 45: Գտնել x-ը, եթե x > 0:

x²= 5 x 45

x² =225

x= 15

Պատասխան․ ՝ 15
Կրկնողություն

Կրճատ բազմապատկման բանաձևեր․

1)Ներկայացրեք բազմանդամի տեսքով․

2)Ներկայացրեք երկանդամի քառակուսու տեսքով․

3)Վերլուծեք արտադրիչների․

4)Կրճատեք կոտորակը․

1․ 4) 22

2․ 2) 3

3․ 1) 4

4. 1) 40

5. 2) 40

6. 3) 3

7.

1․ Գոյության կռիվը լինում է երեք հիմնական տեսակի՝ ներտեսակային (նույն տեսակի առանձնյակների միջև), միջտեսակային (տարբեր տեսակների միջև) և պայքար անօրգանական բնության անբարենպաստ պայմանների դեմ (ցուրտ, երաշտ և այլն):
2․ Սա ներտեսակային պայքարն է, որն ամենասուրն է, քանի որ առանձնյակները կռվում են նույն սննդի, տարածքի և էգի համար: Բացի մրցակցությունից, կարող է լինել նաև համագործակցություն, օրինակ՝ սերնդի համատեղ խնամք կամ պաշտպանություն:
3․ Գիշատչություն. Գայլն ու նապաստակը:

Մակաբուծություն. Տզերը կամ մակաբույծ որդերը կենդանիների օրգանիզմում:

Մրցակցություն. Առյուծն ու բորենին նույն որսի համար:

Սիմբիոզ. Քարաքոսերը (ջրիմուռի և սնկի համակեցություն):
4․ Սա օրգանիզմների հարմարումն է շրջակա միջավայրին: Օրինակ՝ ձմռանը կենդանիների մաշկի տակ ճարպի կուտակումը, թռչունների չուն կամ բույսերի տերևաթափը չորային շրջանում, որպեսզի դիմակայեն անբարենպաստ պայմաններին:
5․ Եթե արհեստական ընտրությունը ծառայում է մարդու շահերին (ստեղծելով նոր ցեղատեսակներ և սորտեր), ապա բնական ընտրությունը ծառայում է բացառապես տեսակի շահերին՝ պահպանելով այն առանձնյակներին, որոնք առավել հարմարված են տվյալ միջավայրում ապրելու և սերունդ տալու համար:
6․ Արհեստական ընտրությունը ապացուցում է, որ ժառանգական փոփոխականության հիման վրա հնարավոր է կարճ ժամանակում ստանալ նոր ձևեր (օրինակ՝ շների բազմաթիվ ցեղատեսակները, որոնք սկիզբ են առել գայլից): Սա ցույց է տալիս, որ տեսակները հաստատուն չեն և կարող են փոփոխվել:

Թեստային աշխատանք

1)Քանի՞ երկնիշ թիվ կա, որոնց թվանշանների գումարը կենտ է:

1. 44
2. 46
3. 45
4. 47

2)Գտնել բոլոր այն երկնիշ թվերի քանակը, որոնք հավասար են իրարից տարբեր 2 պարզ թվերի արտադրյալի, որոնցից մեկը 13-ն է:

1. 3
2. 4
3. 5
4. 6

3)Քանի՞ վայրկյան է րոպեի 2/5-ը։

1. 12
2. 15
3. 24
4. 30

4)Քանի՞ անգամ 325,6 թիվը պետք է բազմապատկել 0,1-ով, որպեսզի ստացվի 0,03256:

1. 1
2. 4
3. 2
4. 3

5)Ջրի և աղի 300 գրամանոց խառնուրդում աղը 120 գրամ է: Ինչպե՞ս են հարաբերում աղի և ջրի քանակները:

1. 2:4
2. 3:2
3. 4:2
4. 2:3

6)Գտնել 3a^4b^2c միանդամի կարգը:

1. 7
2. 4
3. 5
4. 6

7)a^3 -3a^2 + a -3 արտահայտությունը վերլուծել արտադրիչների:

1. (a — 3)(a^2 — 1)
2. (a + 3)(a^2 + 1)
3. (a — 3)(a^2 + 1)
4. (a + 3)(a^2 — 1)

8)A-ն միանիշ պարզ թվերի բազմությունն է։ Քանի՞ տարր ունի Z∩A բազմությունը:

1. 2
2. 3
3. 1
4. 4

9)Գտնել y = (x — 3)^2 + 1 պարաբոլի համաչափության առանցքի հավասարումը։

1. x = — 3
2. x = 3
3. x = — 1
4. x = 1

10)Գտնել x^2 — 2x — 5 = 0 հավասարման արմատների գումարը:

1. 5
2. -5
3. 2
4. -2

11)y = √x ֆունկցիայի վերաբերյալ ո՞ր պնդումն է ճիշտ:

1. Ֆունկցիան նվազող է։
2. Ֆունկցիայի գրաֆիկը x > 0 դեպքում դասավորված է Ox առանցքից ներքև:
3. Եթե 0 < x < 1 ապա x < √x:
4. Ֆունկցիայի որոշման տիրույթը դրական թվերի բազմությունն է:

12)Քանի՞ եղանակով է հնարավոր 4 կապույտ և 4 սև գրիչներից ընտրել մեկական կապույտ և սև գրիչ։

1. 12
2. 14
3. 16
4. 10

 13.  Հաշվիր արժեքը՝

1/4

14. Պարզեցրու․

3

15. Պարզեցրու

8

(16-18) Հավասարումներ և անհավասարումներ:

16)Գտնել 3 + 2x > x + 1 անհավասարման լուծումների բազմությունը:

1. (-∞; -2)
2. (-2; +∞)
3. (-∞; 2)
4. (2; +∞)

17)Գտնել √(3x -2) ≤ 4 անհավասարման լուծումների բազմությունը:

1. [2/3; +∞)
2. (-∞; 6]
3. [2/3; 6]
4. [2/3; 14/3]

18)Լուծել x^2 + 5x — 6 < 0 անհավասարումը:

1. (-1; 6)
2. (-∞;-1)U(6; +∞)
3. (-6; 1)
4. (-∞; -6)U(1; +∞)

(19-20) Պրոգրեսիա
19)Գտնել (an) թվաբանական պրոգրեսիայի S9 -ը, եթե a3 + a7 = 22 : 20) Գտնել (bn) երկրաչափական պրոգրեսիայի b10-ը, եթե (b6)^2 ∙ b18 = 125:
99

(21–22) Ավազանին միացված են երկու լցնող խողովակ: Առաջին խողովակով դատարկ ավազանը լցվում է 10 ժամում, իսկ երկրորդով՝ 15 ժամում։

5√5


21)Քանի՞ ժամում կլցվի դատարկ ավազանը, եթե երկու խողովակները բացեն միաժամանակ:

6 ժամ

22)Առաջին խողովակը բացեցին 8 ժամով, այնուհետև փակեցին: Քանի՞ ժամ պետք է բացել երկրորդ խողովակը, որպեսզի ավազանը լցվի:

3 ժամ