Պարապմունք 36

․ Լուծել անհավասարումների համակարգը․

ա)Ø

բ)Ø

գ)(-6, -2) U (1, 3)

դ)(-3, 4)

2․ Լուծել անհավասարումների համակարգը․

ա) (֊7,֊3) , բ)Ø, գ) (֊∞,֊2) U (2,5), դ) (֊3,2) U (3,4)

3․ Լուծել անհավասարումների համախումբը․

ա) (-∞,-2) U [48,∞) , բ) (0,2) , գ) (֊∞,0) , դ) (-∞,-4) U (2,∞) , ե) Ø, զ) Ø

1918-21 թվականների կարևոր պայմանագրերը

ՊայմանգիրԹիվ/տարի/ ամսաթիվԿողմերԳլխավոր բովանդակությունԱրդյունք
Բրեստ-Լիտովսկի1918 թվականի մարտի 3Քառյակ միություն և ՌուսաստանԱրևմտյան Հայաստանի տարածքները մնացին ԹուրքիայինԷզրումը,Վանը,Սարիղամիշը,Կարսը, մոտեցավ Երևանին և Ալեքսանդրապոլին
Բաթումի պայմանագիր1918 թվականի հունիսի 4Օսմանյան Կայսրություն և Հայաստանի ՀանրապետությունՊայմանագրով Որոշվեց ՀՀ և Օսմանյան կայսրության սահմանը։ Հայաստանի Հանրապետության սահմանը դարձավ 70000 քառակուսի կիլոմետրհ
Սևրի պայմանագիր1920 թ օգոստոսի 10

Պարապմունք 24

1․ Քառակուսիներից մեկի անկյունագիծը 4 անգամ մեծ է մյուսի անկյունագծից։ Գտնել երկրորդ քառակուսու կողմը, եթե առաջին քառակուսու պարագիծը 100 սմ ՝ ։

6,25 սմ

2․ 60 սմ պարագծով ABCD ուղղանկյունը նման է A1B1C1D1 ուղղանկյանը, որի կից կողմերի երկարություններն են 4 սմ և 8 սմ։ Գտնել ուղղանկյան կողմերը:

10սմ , 20սմ

3․ A անկյան կողմերը հատվում են BC և DE զուգահեռ ուղիղներով, ընդ որում ՝ B և D կետերը գտնվում են անկյան կողմերից մեկի, իսկ C և E կետերը ՝ մյուսի վրա։ Գտնել ա) AC-ն, եթե CE=10 սմ, AD= 22 սմ, BD=8 սմ, բ) BD-ն և DE-ն, եթե AB=10 սմ, AC= 8 սմ,BC=4 սմ, CE=4 սմ:

ա) AC = 17,5սմ։

բ) BD = 5սմ, DE = 6 սմ։

4․ ABCD սեղանի AB և CD սրունքները շարունակված են մինչև M կետը հատվելը։ Գտնել CM հատվածը, եթե AB=1 մ, CD=15 դմ, BM= 8 դմ։

CM = 12 դմ։

5․ Սեղանի հիմքերն են 1,8 մ և 1,2 մ, իսկ սրունքներն, որոնց երկարություններն են 1,5 մ և 1,2 մ, շարունակված են մինչև հատվելը։ Գտնել, թե որքան է շարունակված սրունքներից յուրաքանչյուրը։

BM=3մ, CM=2,4մ

Գնահատում

Ես ստուգել եմ Հասմիկ Ավետիսյանի՝ <<Ազատություն>> էսսե-ն

Մեծ մասամբ չեր վերաբերում Նալբանդյանի <<Ազատության>> ստեղծագործությանը և <<Հայկ և Բել>> վեպին։ Կար հետաքրքիր քննադատական մտածողություն և վերլուծական քննադատություն ՝ եթե նայենք որպես ուղղակի ազատության մասին էսսէ բավականին ծավալուն էր և ես կգնահատ էի 20։ Բայց, քանի որ պետք է միաձուլեինք վերևում նշված թեմաները իսկ այստեղ չկար կգնահատեմ 17 ստեղծագործական մտածողության համար։

Աշխատանք դասարանում

1. Կարդա՛ մտքերը՝ յուրաքանչյուրի դիմաց գրելով փա՞ստ է, թե՞ պնդում։ 

Հայոց գրերը ստեղծել է Մեսրոպ Մաշտոցը 405 թվականին։ 

Փաստ

Հայոց գրերի ստեղծումը նպաստեց հայ ազգային ինքնության և մշակույթի պահպանմանը։ 

Պնդում

Մուրացանը 19-րդ դարի հայ գրող է, ով իր ,,Առաքյալը,, վիպակում ցույց է տալիս գյուղի այնպիսի պատկեր, որը տարբերվում է գլխավոր հերոսի պատկերացումներից։ 

Փաստ

Ցանկացած մարդ, հանդիպելով իր սպասումները չարդարացնող իրադրության, պարտավոր է մտածել, որ ինքը ևս պատասխանատու է իրավիճակը փոխելու հարցում։ 

Պնդում

Գուրգեն Մահարին 20-րդ դարի հայ գրականության խոշոր դեմքերից է, ով իր ,,Էջմիածին,, ստեղծագործությունում պատմել է գաղթի և որբության մասին։ 

Փաստ

Ողբերգական իրադարձությունների հետևանքով ուժեղ անհատը ստեղծում է ապրելու իր բանաձևը։ 

Պնդում

Տարբեր ժամանակներում որբությունն ու գաղթն ունեն նույն դեմքը։ 

Պնդում

Հրանտ Մաթևոսյանը արձակագիր է, ով ,,Կանաչ դաշտը,, ստեղծագործության մեջ արտացոլել է գոյության կռիվը, նկարագրել մայրական սիրո դրսևորումը։ 

Փաստ

Մայրական սերը բնության ամենահզոր գործիքն է՝ կյանքի հավերժությունն ապահովող։ 

Պնդում

,,Նռնենիներ,, պատմվածքը գրել է Վ․ Սարոյանը։ 

Փաստ

Նռնենիների այգի տնկելը հայրենիքը վերագտնելու երազանքի խորհրդանիշն էր։ 

Պնդում

Արտաշես թագավորը իրականցրեց հողային բարեփոխումներ, որով տարանջատեց մասնավոր հողատիրությունը համայնքային հողերից։ 

Փաստ

Արտաշես Ա թագավորը բանիմաց տնտեսագետ էր։ 

Պնդում

2. Պնդում ձևակերպիր հետևյալ թեմաների շուրջ։ 

Ա․ Անգաղթ խալիֆան համանուն ստեղծագործության հերոսն է, ով կարևորոում է երաժշտությունը։ 

Անգաղթ Խալիֆան ներկայացվում է որպես կերպար, որի համար երաժշտությունը ոչ միայն զվարճանքի միջոց է։

Բ․ Հետաքրքրասեր Բասեին սիրում էր տարբեր հարցեր տալ և քննել պատասխանները։ 

Հետաքրքրասեր Բասեի կերպարը մարմնավորում է ճշմարտության որոնողի նախատիպը։

Գ․ ,,Մի հին չինական զրույց,, ստեղծագործության կայսրը հրամայեց սև գլխարկները փոխարինել սպիտակներով։ 

Կայսրի հրամանը սև գլխարկները սպիտակներով փոխարինելու մասին ցույց է տալիս, որ նրա իշխանությունը անսահմանափակ է,

Ազատության գաղափար

Ազատությունը հայ ազգի համար երբեք պարզ քաղաքական կարգավիճակ չի եղել, այլ ավելի շուտ՝ ինքնության հիմնաքարը, որն ուղեկցել է մեզ պատմության ամենադժվարին ժամանակներում։

Հայկական ազատասիրության ակունքները պետք է փնտրել դեռևս առասպելական ժամանակներում։ «Հայկ և Բել» վեպը, որը պահպանվել է Մովսես Խորենացու պատմության մեջ, ցույց է տալիս, որ մեր ազգային կյանքը սկսվել է բռնության մերժումից։ Հայկ Նահապետը, հրաժարվելով Բաբելոնի բռնակալ Բելի հպատակությունից, ընտրեց ազատությունը, թեև այն լեռներում դժվար էր ու ցուրտ։ Այս ընտրությունը դրեց այն հիմքը, որ հայը պետք է ապրի իր հողում, իր կամքով։ Ազատությունը դարձավ ոչ թե ձեռքբերում, այլ մեր ծագման պայմանը։

Վերջապես, XX դարի ողբերգություններից հետո՝ հատկապես Ցեղասպանությունից հետո, ազատությունը դարձավ մեր գոյապահպանման երաշխիքը։ Հայաստանի անկախության վերականգնումը, իսկ ավելի ուշ՝ Արցախյան ազատամարտը, ցույց տվեցին, որ ազատ ապրելու կամքը մնում է հայ ազգի գլխավոր արժեքը։ Մեր ժամանակներում ազատությունը դեռևս նշանակում է պայքար ինքնորոշման և արժանապատվության համար։

Այսպիսով, անկախ ժամանակաշրջանից, Հայկի նետից մինչև մերօրյա դրոշը, ազատության գաղափարը եղել է այն հիմնական ուղենիշը, որը թույլ է տվել հայ ժողովրդին պահպանել իր լեզուն, մշակույթը և ինքնությունը՝ մնալով միշտ իր ճակատագրի տերը։ Այն մեր պատմության և մեր ապագայի անխախտելի խորհրդանիշն է։

Հայկ և Բել

1. Կարդա՛ ,,Հայկ և Բել,, առասպելը։ 
2. Բնութագրի՛ր Հայկին։
3. Համեմատի՛ր Հայկի և Բելի կերպարները՝ որպես ,,ազատության,, և ,,տիրապետության,, խորհրդանիշներ։ 
4. Ներկայացրո՛ւ այս առասպելի նշանակությունը՝ հայ իքնության ձևավորման գործընթացում՝ քո մեկնաբանություններով։ 
5. Պատկերացրո՛ւ առասպելում նշված ճակատամարտի մասնակից ես, գրի՛ր նամակ ճակատամարտից առաջ կամ հետո՝ ներկայացնելով քո մտորումները տեղի ունեցող իրադարձությունների վերաբերյալ։ 

Մամփրե արքան

Կարդա՛ Մ․ Գալշոյանի ,,Մամփրե արքան,, ստեղծագործությունը։ 
1.Դո՛ւրս գրիր անհասկանալի բառերը, բարբառային բառերը և բացատրի՛ր։

Ասկյար – օտար բանակի զինվոր (հատկապես թուրքական բանակի), այստեղ՝ կույր ենթարկվող

Պիղծ – կեղտոտ, անազնիվ, բարոյապես ցածր

Գլխատառ – մեծատառ

2. Ինչի՞ հետ է համեմատում հայոց գրերը։ 

Հայոց գրերը համեմատվում են զինվորների հետ։ Դրանք ուժ են, պաշտպանություն են, պայքարի միջոց՝ ոչ ֆիզիկական, այլ հոգևոր և մտավոր դաշտում։
3. Բացատրի՛ր ասացվածքը՝ Ուսումն եփած հաց է, մարդու թևի տակ դրած։ 

«Ուսումն եփած հաց է, մարդու թևի տակ դրած»

Այս ասացվածքը նշանակում է, որ գիտելիքը միշտ պատրաստ օգուտ է տալիս մարդուն։ Ինչպես եփած հացը՝ քաղցի պահին, այնպես էլ ուսումը՝ կյանքի դժվար պահերին։
4. Ինչպե՞ս ես հասկանում այս հատվածը՝  Հայոց գրերը հայոց զինվորներն են։ Իսկ թագավորը, թագավորը Մամփրեն է, Մամփրեն է արքան, այսինքն նա, ով այդ զինվորներն ունի իր հրամանի տակ և նրանց կռիվ է տանում հանուն հայրենիքի, հանուն արդարության, հանուն ճշմարտության, հանուն գեղեցիկի։ Իսկ Մամփրե արքան կարող է հանկարծ փսլնքոտի մեկը լինել և զինվորներին հիմար հրամաններ տալ, այդ դեպքում նա արդեն արքա չէ, այլ սովորական մի փսլնքոտ և հրաման տալու իրավունք չունի, այլ ամենաշատը, ամենաշատը, պետք է հետևի, թե իսկական արքայի հրամանի տակ զինվորներն ինչպես են շարժվում, դեպի ուր են շարժվում և ինչ են անում և եթե կարող է, թող մաքրի իր փսլինքը: Այդ Մամփրե արքան կարող է հանկարծ նենգ, մի ավազակ լինել, իսկ ավազակն արդեն արքա չէ, ավազակ է ու կա, և նրա պիղծ հրամանի տակ այդ զինվորները կարող են դառնալ ասկյարներ։

Հեղինակը ասում է, որ գրերը զինվորներ են, իսկ արքան՝ այն մարդը, ով ղեկավարում է այդ զորքը։ Եթե գրերը ծառայում են ճշմարտությանը, արդարությանը և հայրենիքին, ապա դրանց տերը իսկական արքա է։
Բայց եթե մարդը անխելք, նենգ կամ անազնիվ է, նրա հրամանների տակ գրերը կարող են դառնալ վտանգավոր՝ ծառայելով սուտին ու չարին։ Այդ դեպքում նա այլևս արքա չէ։
5. Ըստ Մամփրեի՝ ինչի համար էին գրերը, ինչպես էր իրեն զգում, երբ արդեն ճանաչում և տիրապետում էր գրին։ 

Մամփրեի համար գրերը ինքնահաստատման, ազատության և ուժի միջոց էին։ Երբ նա արդեն ճանաչում ու տիրապետում էր գրին, իրեն զգում էր զորացած, վստահ, արժանապատիվ մարդ, կարծես իսկական արքա։
6. Ինչպե՞ս կմեկնաբանես ստեղծագործության ավարտը՝ Մամփրեի կարմիր գլխատառերով գիրը։ 

Դա Մամփրեի կյանքի պսակումն է՝ իր սեփական արքայության հաստատումը։
7. Մամփրեի՝ տառեր սովորելու ցանկությանն ինչպես վերաբերվեցին գյուղացիները, ինչիպիսի՞ վերաբերմունք  ունես դու։

Գյուղացիները Մամփրեի տառեր սովորելու ցանկությանը վերաբերվում էին ծաղրով ու թերահավատությամբ։
Իմ վերաբերմունքը հակառակն է՝ դա հարգանքի արժանի ցանկություն է, որովհետև սովորելը տարիք չի ճանաչում։
8. Ինչպիսի՞ ուսուցչուհի էր թոռնուհին։

Նա իսկական ուսուցչուհի էր՝ ոչ միայն գիտելիք փոխանցող, այլ նաև ոգեշնչող։
9. Հայոց գրերի ստեղծման մասին ի՞նչ պատմություններ գիտես, ներկայացրո՛ւ, եթե չգիտես, ուսումնասիրություն արա համացանցում։ 

պահպանել հայ ժողովրդի ինքնությունը

թարգմանել Աստվածաշունչը

զարգացնել կրթությունն ու մշակույթը

Մաշտոցի գործը դարձավ հայ ժողովրդի գոյատևման հիմնասյուներից մեկը։
10. Քո կարծիքով, ինչո՞ւ է կարևոր սեփական գիր, տառեր ունենալը։ 

Սեփական գիրը ազգային ինքնության հիմքն է

լեզվի պահպանման միջոց

պատմության փոխանցման ձև

մշակութային անկախություն

Առանց գրի ժողովուրդը կարող է կորչել, իսկ գիրը նրան դարձնում է անմահ։


Պարապմունք 35

1․ Լուծել անհավասարումների համակարգը.

ա) [-6,-5) U (1,7]

բ) (-4,-2] U [7,10)

գ) [2,4]

2․ Լուծել անհավասարումների համակարգը.

ա) (-5,-3] U (3,5)

բ) (֊15,0]

գ) (֊∞,֊3) U (6,+∞)

3․ Լուծել անհավասարումների համախումբը.

ա) (-∞,-2) U (6,+∞)

բ) (-∞,1) U (12,+∞)

գ) [֊3,8)

02․12․2025

Առաջադրանքներ

  1. Գտիր դիմավոր բայերի բայերի դեմքը, թիվը, ժամանակը, սեռը, կազմությունը։
  2. Գտիր անդեմ բայերը, որոշիր՝ որ դերբայն են, սեռը, կազմությունը։
  3. Գտիր 4 հատուկ գոյական, որոշիր՝ որ հոլով են դրված։
  4. Կազմիր դղյակ, անուն, սպա, տարի բառերի հոգնակին։ Գրիր նաև նույն գոյականների հոլովումը։
  5. Գտիր դերանունները, որոշիր՝ որ տեսակի են։
  6. Տեքստից գտիր գեղեցիկ, ճակատամարտ, պալատ, կոչել, վաղորդայն բառերի հոմանիշները։
  7. Տեքստից գտիր երեք բարդ և երեք ածանցավոր բառ։
  8. Գտիր երեք հնչյունափոխված բառ, վերականգնիր անհնչյունափոխ ձևերը։

Սոֆիևկան քաղաքամերձ մի չնաշխարհիկ արվարձան էր՝ գողտրիկ դղյակով։ Մի ինչ-որ լեհ իշխան՝ Ադամ անունով, որ Նապոլեոնի կռիվներին մասնակցած բարձրաստիճան սպա էր, իննսուն տարի սրանից առաջ կառուցել է այդ դղյակը։ Աշխարհակալ Նապոլեոնի ճանապարհը փակելու համար կռվի ելած թուրք ենիչերիները ջարդվել էին, և նրազնց փախուստի ժամանակ Ադամը թուրքի հարեմից մի հարճ էր փախցրել։ Հարճը մի հելլենուհի էր՝ Սոֆյա անունով։ Իշխանն այնքան էր սիրել Սոֆյային, որ ամենաօրինական ճանապարհով՝ հարսանիքով, ամուսնացել էր հետը, դղյակն անվանել Սոֆիևկա։ Դղյակը զարդարելով ու կահավորելով հունական դասական ոճով՝ ուզել էր իր սիրելին հայրենաբաղձությունից չտրտմի։
Ի՜նչ անմոռաց անակնկալ էր, երբ լուսաբացի աղջամուղջին պատշգամբ ելա՝ հիանալով վարդերից ստեղծված երփներանգ ուղեգորգով։